Data umieszczenia: 2007-06-02
Układ rozrządu w silnikach spalinowych jest jednym z najważniejszych podzespołów silnika. Jest on odpowiedzialnym za doprowadzenie powietrza do komory spalania oraz prawidłowe i jak najszybsze odprowadzenie spalin do układu wydechowego, a tym samym za zapewnienie odpowiednich osiągów silnika.
Podział układów rozrządu
Układy rozrządu możemy podzielić na:
zaworowy w silnikach czterosuwowych.
szczelinowy w silnikach dwusuwowych
Ponadto można zastosować podział ze względu na umieszczenie wałka rozrządu:
OHV - układ rozrządu w którym wałek rozrządu umieszczony jest w bloku silnika. Jest to układ górnozaworowy. „Napęd” do zaworów przekazywany jest za pomocą lasek popychacza oraz krzywek;
OHC lub SOHC - jeden wałek rozrządu umieszczony w głowicy silnika. Popychacze poruszane są bezpośrednio przez krzywki wałka.
DOHC - dwa wałki rozrządu umieszczone w głowicy z których jeden steruje zaworami ssącymi a drugi wydechowymi.
Zasada działania
Układ rozrządu
Układ rozrządu uzyskuje napęd od
wału korbowego. Napęd może byś przenoszony poprzez
pasek zębaty (powszechnie stosowane rozwiązanie w samochodach osobowych),
łańcuszek rozrządu (lepsze rozwiązanie niż pasek zębaty, ale droższe i wymaga smarowania),
koła zębate (stosowane w samochodach ciężarowych oraz w niektórych samochodach osobowych ) lub tzw.
wałek królewski.
Podczas jednego pełnego obrotu wałka rozrządu wał korbowy
obraca się dwukrotnie, dzięki czemu możliwe jest sterowanie zaworami. Podczas pierwszego obrotu wału korbowego, w czasie gdy w silniku odbywa się proces zasysania mieszanki lub powietrza otwarte są
zawory ssące. Po procesie spalania następuje otwarcie
zaworów wydechowych, co umożliwia szybkie i płynne odprowadzenie spalin.
W podstawowych układach w których przypadają
2 zawory na jeden cylinder z czego jeden z nich jest ssący służący do zasysanie mieszanki lub powietrza, a drugi wylotowy czyli służący do odprowadzania spalin. W nowoczesnych silnikach stosowane są zwykle
więcej niż 2 zawory na jeden cylinder. Poprzez zwiększenie ilości zaworów uzyskujemy lepsze doprowadzenie mieszanki lub powietrza oraz znacznie szybsze odprowadzenie spalin, co w efekcie prowadzi do poprawienia osiągów silnika i zmniejszenia zużycia paliwa.
Obsługa układu rozrządu
W najczęściej stosowanych układach napędzanych paskiem zębatym
ważne jest aby dopilnować wymiany paska po określonym przez producenta przebiegu. W przeciwnym wypadku może dojść do zerwania paska i w konsekwencji do uszkodzenia silnika i kosztownej naprawy. Wiele silników produkowanych jest jako bezkolizyjne tzn. że po zerwaniu paska rozrządu tłok nie uderzy w zawory. Można uniknąć w ten sposób uszkodzenia silnika.
Pozostałe rozwiązania (łańcuszek rozrządu lub koła zębate) projektowane są jako bezobsługowe - co oznacza, że dopóki nie wystąpi poważna awaria nie musimy wymieniać zespołów przekazujących napęd.
Nowoczesne rozwiązania
W nowoczesnych samochodach osobowych coraz częściej stosowane są silniki z tzw.
zmiennymi fazami rozrządu. Oznacza to, że zawory mogą być otwierane bardziej lub mniej oraz w zmiennym czasie zależnie od obciążenia silnika. Rozwiązanie takie osiągnięto dzięki np. zastosowaniu ruchomych krzywek popychaczy lub przez możliwość obrotu wałka rozrządu w stosunku do napędzającego go koła pasowego.
Czytaj także:
Benzynowy silnik wysokoprężny? DiesOtto to potrafi!
Silnik rzędowy i widlasty - porównanie
Silnik Wankla - mała pojemność, duża moc
Silnik HEMI
Silnik z wtryskiem bezpośrednim FSI
Podstawowe informacje o układzie ASR
Budowa pojazdu samochodowego
Porównanie silnika dwusuwowego i czterosuwowego
Skróty w motoryzacji - cz. 2 - I do P
Wycieki oleju
Skróty w motoryzacji - cz. 1 - A do H
Skróty w motoryzacji - cz. 3 - R do Z
Napęd hybrydowy napędem przyszłości?
Turbodoładowanie - mocno i... oszczędnie
Autor(ka): koles
Data nadesłania:
10.07.2007 14:51
Rozumiem, ze w ostatnim akapicie opisano mozliwosc wyeliminowania przepustnicy i sterowania obrotami silnika za pomoca wlasnie zmiennego skoku zaworu - ta mozliwosc dodatkoow ogranicza zuzycie paliwa
Autor(ka): Gość
Data nadesłania:
18.06.2008 09:34
niestety,źle zrozumiałeś.